Ortam Ölçümleri ve Tetkikleri

Ortam Ölçümleri Nedir?

Ortam ölçümleri ve iş hijyeni tetkikleri, çalışma ortamındaki fiziksel, kimyasal ve biyolojik etkenlerin ölçülerek sınır değerlerle karşılaştırılmasıdır. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu Madde 10 ve İş Hijyeni Ölçüm, Test ve Analizi Yapan Laboratuvarlar Hakkında Yönetmelik gereği, işveren risk değerlendirmesine girdi sağlamak için ortam ölçümlerini yaptırmakla yükümlüdür.

Sistem OSGB, Şanlıurfa ve çevre illerde Türk Akreditasyon Kurumu (TÜRKAK) onaylı akredite laboratuvarlar iş birliğiyle ölçüm hizmetlerini organize eder. Uzman ekibimiz saha ölçümlerini planlar, numuneleri toplar, laboratuvar raporlarını yorumlar ve düzeltici faaliyetleri takip eder. Ölçümler, risk değerlendirmesi ve sağlık gözetimi süreçlerinin temel girdisidir.

Hizmet İçeriği

Aşağıdaki ölçümler, iş yerinizin tehlike sınıfı ve maruziyete göre seçilerek uygulanır:

• Toz Ölçümü (Toplam & Solunabilir): TS 2361 ve MDHS 14/3 metoduyla gravimetrik analiz. Pamuk, un, ahşap, metal tozu, silika maruziyeti. Sınır değer: genellikle 10 mg/m³ (toplam), 5 mg/m³ (solunabilir). Şanlıurfa'da tekstil, mermer ve çırçır fabrikalarında kritik.
• Gürültü Ölçümü: TS EN ISO 9612 ve TS 2607. Kişisel maruziyet (LEX,8h) ve ortam gürültüsü. Alt eylem 80 dB(A), üst eylem 85 dB(A), sınır 87 dB(A). Metal, marangoz, tekstil sektöründe yılda bir zorunlu. Gürültü eğitimi ile desteklenir.
• Titreşim Ölçümü: El-kol (TS EN ISO 5349) ve tüm vücut (TS EN ISO 2631). El-kol eylem 2,5 m/s², sınır 5 m/s². Forklift, kırıcı, taşlama kullanan iş yerlerinde zorunlu.
• Aydınlatma Ölçümü: TS EN 12464-1. Büro 500 lux, depo 150 lux, hassas montaj 750-1000 lux. Yetersiz aydınlatma hem kaza hem göz yorgunluğu sebebidir.
• Termal Konfor (Isı, Nem, Hava Akımı): TS EN ISO 7730 ve TS EN 27243 (WBGT). Sıcak ortamda WBGT 26-28°C üzeri riskli. Şanlıurfa yazında açık alan ve fırın sektörü için kritik.
• Kimyasal Maruziyet (VOC, Solvent, Gaz): TS EN 689. Boya, kimya, temizlik, akaryakıt sektöründe kişisel numune. MSDS bazlı sınır değer (Müsaade Edilen Maruziyet Sınırı) karşılaştırması.

Ölçüm Türü	Standart	Periyot
Toz	TS 2361 / MDHS 14/3	Yılda bir (veya proses değişince)
Gürültü	TS EN ISO 9612	Yılda bir
Titreşim	TS EN ISO 5349/2631	Yılda bir
Aydınlatma	TS EN 12464-1	Risk değişince / yılda bir
Termal Konfor	TS EN ISO 7730	Mevsimsel / yılda bir
Kimyasal	TS EN 689	Yılda bir / kimyasal değişince

Kimler İçin Zorunlu?

Teorik olarak risk değerlendirmesi gerektiren tüm iş yerleri için ortam ölçümleri dolaylı zorunludur. Özellikle:

• Çok Tehlikeli: Maden, metal, kimya, inşaat, mermer — tüm ölçümler yıllık
• Tehlikeli: Tekstil, gıda, ahşap, plastik — toz/gürültü/aydınlatma yıllık
• Az Tehlikeli: Büro, eğitim, perakende — aydınlatma & termal konfor periyodik
• Özel Durum: Yeni makine, kimyasal değişimi, şikâyet, meslek hastalığı şüphesi halinde derhal

Denetimde en sık ceza sebebi: “Gürültü ölçümü yok”, “Toz ölçümü eski (3 yıldan eski)”.

Süreç Nasıl İşler?

1. Ön Keşif ve Planlama

Uzmanımız iş yerini gezer, maruziyet kaynaklarını belirler, ölçüm noktalarını ve çalışan sayısını planlar. Ölçüm takvimi ve teklif sunulur.

2. Saha Ölçümü

Akredite laboratuvar teknikerleri kalibreli cihazlarla işbaşı ölçüm yapar. Çalışanların normal çalışma düzeninde, temsili vardiyada ölçüm alınır. Numuneler laboratuvara gönderilir.

3. Raporlama

10-15 iş günü içinde TÜRKAK logolu resmi rapor: ölçüm yöntemi, cihaz bilgisi, bulgular, sınır değer karşılaştırması, risk yorumu ve öneriler. Rapor dijital + basılı teslim.

4. Takip ve İyileştirme

Sınır aşımı varsa mühendislik (havalandırma, kabin), yönetsel (vardiya, rotasyon) ve KKD (KKD danışmanlığı) önerileri uygulanır, tekrar ölçümle doğrulanır.

Sıkça Sorulan Sorular